- Tera Holding'in hisseleri geçen yıl yaklaşık yüzde 2 bin yükselirken, şirket Türkiye'nin “Goldman Sachs'ı” olma hedefini öne çıkardı.
- Tera Portföy bünyesindeki yaklaşık 680 milyar liralık fon tasfiyeye edilirken, şirketin üst düzey yöneticilerinden biri gözaltına alındı.
- Kriz, Borsa İstanbul'da satış baskısını artırırken Tera Yatırım hisseleri üç günde yüzde 27 geriledi.
- Türk yetkililer, 18 milyar doların üzerinde varlığa ve yaklaşık 350 bin yatırımcıya sahip 100'den fazla fonun tasfiyesini yönetmek için iki büyük bankayı görevlendirdi.
Tera yöneticileri, şirketin yatırım bankacılığı ve aracılık faaliyetlerinde büyük bir büyüme hedeflediğini uzun süredir dile getiriyordu. Şirketin hisseleri geçen yıl yaklaşık yüzde 2 bin yükselirken, bu performans İstanbul’daki bazı yatırımcıların şirketin hızlı büyüme hikayesine olan güvenini artırdı.
Ancak bu yükselişin ardından yaşanan gelişmeler, şirketin yatırım stratejileri ve fon yönetimi konusunda ciddi tartışmaları beraberinde getirdi.
Adalet Bakanı Akın Gürlek, bu ay yaptığı açıklamada “Ponzi benzeri” yapılara yönelik mücadele başlatılacağını belirtirken, Tera’nın portföy yönetimi kolundaki yaklaşık 680 milyar liralık fonun tasfiyesini dile getirdi. Türk makamları ayrıca şirketin üst düzey yöneticilerinden birini gözaltına aldı.
Yaşanan gelişmeler, Türkiye finans piyasalarında da etkisini gösterdi. Piyasa düzenleyici kurumlar da piyasadaki likidite sıkışıklığını sınırlamak amacıyla adımlar attı.
Fonun yatırımları mercek altında
Tera'nın özellikle yüksek getirileriyle dikkat çeken fonlarından biri, 2025 başından bu yana yüzde 17 binin üzerinde getiri sağlamasıyla sosyal medyada geniş bir takipçi kitlesine ulaşmıştı.
Fonun yatırım stratejisinin, birbiriyle bağlantılı sınırlı sayıdaki şirkete milyarlarca lira aktarmak ve bu yatırımları borçlanmayla büyütmek üzerine kurulduğu aktarıldı.
Fonun portföyündeki ana şirketinin yanı sıra Tera'nın iştirakleri ve Tera'nın aracılık faaliyetleri kapsamında halka arzına yardımcı olduğu şirketlerin hisseleri bulunuyordu.
Şirket kayıtlarına göre fon, 2023 yılında bir dönem varlıklarının yüzde 99'unu Tera Yatırım hisselerinde tutmuştu.
Londra merkezli North of South Capital LLP'nin ortağı Kamil Dimmich, yaşananların yatırımcılar açısından “uyarı niteliğinde bir örnek” olabileceğini söyledi.
Dimmich, fonlar ve bağlantılı hisselerin yatırımcılara yüksek miktarda kağıt üzerinde kazanç sağlamış olabileceğini, ancak bu değerlerin kısa sürede ortadan kalktığını belirtti.
Tera’nın hızlı yükselişi
Tera'nın yükselişinde şirketin kurucusu Emre Tezmen'in önemli rol oynadığı belirtildi. Tezmen, yatırım stratejilerinin mimarı olduğunu savunurken, şirketin Türkiye'nin “Goldman Sachs'ı” olmasını hedeflediğini ifade etmişti.
Bloomberg'e verdiği bir röportajda bu vizyonunu anlatan Tezmen'in, Ankara'daki üst düzey yetkililerle yakın ilişkileri bulunduğunu da sık sık dile getirdiği aktarıldı.
Konuya ilişkin bilgi sahibi kişilere göre Tezmen, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile uzun süredir devam eden ilişkisi sayesinde bakanla kolaylıkla görüşme ayarlayabileceğini iddia etti.
Türkiye Cumhurbaşkanı ve ilgili bakanlıklar konuya ilişkin yorum yapmazken, Tera temsilcileri de açıklama taleplerine yanıt vermedi.
Tezmen daha önce yaptığı bir açıklamada, “Ben para kazanıyorum, yatırımcı para kazanıyor. Devlet ne kaybediyor?” ifadelerini kullanarak şirketin faaliyetlerinde sorun olmadığını savunmuştu.
100'den fazla fon tasfiye edilecek
Tera'daki krizin büyümesi üzerine Türk yetkililer, Tera Portföy ve diğer şirketler tarafından yönetilen 100'den fazla fonun tasfiyesini denetlemek üzere ülkenin iki büyük bankasını görevlendirdi.
Tasfiye sürecinin, toplamda 18 milyar doların üzerinde varlığı ve yaklaşık 350 bin yatırımcısı bulunan fonları kapsadığı belirtildi.
Atlantic Council Türkiye kıdemli direktörü Defne Arslan, yaşananları Türk finans piyasaları açısından “önemli bir dönüm noktası” olarak değerlendirdi.
Arslan, sektördeki düzenleyici boşlukların, fonlarda kullanılan kaldıraçlı işlemlerin ve hızlı düzenleyici değişikliklerin piyasada ciddi dalgalanmalara yol açtığını söyledi.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ise NTV'ye yaptığı açıklamada, “Sorunlu alanı karantinaya aldık. Sistemik risk yok.” ifadelerini kullandı.
Borsa İstanbul'da satış baskısı arttı
Türkiye'de hisse senetlerinin günlük yüzde 10'dan fazla değer kaybedemediği Borsa İstanbul'da Tera kaynaklı gelişmelerin ardından satış baskısı arttı.
Tera Yatırım hisseleri üç gün içinde yüzde 27 gerilerken, Borsa İstanbul'daki genel endeksin bir yıldan uzun sürenin en kötü haftalık performansını kaydetmeye hazırlandığı belirtildi.
Cuma günü Borsa İstanbul Tüm Endeksi'ndeki yaklaşık her 6 şirketten birinin günlük düşüş limitine ulaştığı aktarıldı.
Düzenleyici kurumlara yönelik eleştiriler
Tera'ya ilişkin şüphelerin Türkiye'de daha önce gündeme geldiği, uluslararası yatırımcıların da bu yıl şirketin sıra dışı işlem hareketlerine ilişkin uyarılarda bulunduğu belirtildi.
Yatırım grupları, yetkililerden olağan dışı işlem faaliyetlerine müdahale edilmesini talep ederken, MSCI da gerekli değişikliklerin yapılmaması halinde Türkiye'nin gelişmekte olan piyasaları takip eden hisse senedi endekslerinden çıkarılabileceği konusunda uyarıda bulundu.
Ağustos ayında düzenleyici kurumların likit olmayan hisselerde yoğunlaşan yatırımlara sahip hisse fonlarına yönelik kuralları sıkılaştırmasıyla süreç yeni bir aşamaya girdi.
Düzenleme, fonları bazı pozisyonlarını satmaya zorladı ve yatırımcıların çıkış talebini artırdı. Tera bünyesindeki fonlar, müşterilerin taleplerini karşılayamadıklarını bildirdi. Bunun sonucunda çok sayıda Türk yatırımcı, ellerindeki fonların gerçek değerinin ne olduğunu öğrenmek için beklemek zorunda kaldı.
Türkiye'nin mali suçlarla mücadele kurumu MASAK'ın eski başkan yardımcısı Ramazan Başak, yaşananları “düzenleyici bir başarısızlık” olarak nitelendirdi.
Başak, Tera hakkında yaptığı şikayetler nedeniyle yetkililer tarafından iki kez gözaltına alındığını da söyledi.
Tera bir finans grubundan holding yapısına dönüştü
Uzun süre Türkiye'de fazla tanınmayan bir aracı kurum olan Tera, fonlarının yüzde 1000 ve üzerindeki getirileriyle dikkat çekmeye başlamasının ardından son iki yılda hızla büyüdü.
Tera Portföy zamanla teknoloji ve siber güvenlik şirketlerini satın alarak faaliyet alanını genişletti. Grubun bünyesine banka, faktoring şirketi ve gayrimenkul şirketi de dahil edildi.
Tera Yatırım Holding, yalnızca birkaç ay önce Türkiye'nin en popüler futbol kulüplerinden Beşiktaş ile forma sırt sponsorluğu anlaşması imzalamıştı.
Ancak Beşiktaş'ın Marsilya ile oynadığı Avrupa Ligi karşılaşmasına Tera logosu olmadan çıkmasının yerel medyada gündeme gelmesinin ardından yatırımcıların şirket hisselerinde satışa yöneldiği aktarıldı.
Beşiktaş Futbol Yatırımları Sanayi ve Ticaret AŞ hisseleri de bu hafta değerinin yaklaşık üçte birini kaybetti.
OMG Capital Advisors Üst Yöneticisi Murat Gülkan, düzenleyici kurumun görevini yerine getirmediğini savunarak, “Ponzi düzenekleri bisiklet gibidir. Ya hareket etmeye, bu durumda büyümeye devam ederler ya da çökerler.” değerlendirmesinde bulundu.