Ukrayna, Rusya'nın İHA ve füze saldırılarına karşı hava savunma kabiliyetlerini güçlendirmek amacıyla İsveç yapımı Saab JAS 39 Gripen savaş uçaklarının teslimatına hazırlanıyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, 10 Kasım'da Kopenhag'da yaptığı açıklamada, ilk Gripen savaş uçaklarının Ocak veya Şubat 2027'de ülkeye ulaşabileceğini bildirdi.
Zelenskiy'nin açıklamalarına göre teslimatlar için Şubat 2027 daha olası takvim olarak değerlendiriliyor.
Ukrayna'ya 16 adet Gripen C/D savaş uçağı planlanıyor
İsveç'in askerî yardım programı kapsamında Ukrayna'ya 16 adede kadar Gripen C/D savaş uçağı devretmesi planlanıyor.
Ukraynalı pilotlar ve teknik personel, uçakların hizmete alınmasına yönelik eğitimlerini İsveç'te sürdürüyor.
Ancak ilk teslimat kapsamında kaç uçağın gönderileceği ve platformların ne zaman operasyonel görev yapmaya başlayacağı henüz kesinleşmedi.
Gripen savaş uçaklarının Ukrayna'nın mevcut F-16 ve Mirage 2000 filosunu tamamlaması hedefleniyor.
Gripen savaş uçakları Rus İHA'larına karşı kullanılacak
Gripen C/D uçaklarının Ukrayna'daki öncelikli görevleri arasında Rusya'nın Shahed tipi kamikaze İHA'ları ve seyir füzelerine karşı önleme faaliyetleri bulunuyor.
Uçakların ayrıca güdümlü süzülme bombaları kullanan Rus Su-34 savaş uçaklarına karşı Ukrayna'nın hava savunma kabiliyetlerini geliştirmesi bekleniyor.
Gripen C/D, yaklaşık Mach 2 hıza ulaşabiliyor ve IRIS-T, AIM-120 AMRAAM ile Meteor gibi hava-hava füzelerini kullanabiliyor.
Özellikle ramjet motorlu Meteor füzesinin, Rus savaş uçaklarına karşı uzun menzilli angajman imkânı sağlaması değerlendiriliyor.
Ancak Ukrayna'ya teslim edilecek uçaklarla birlikte hangi füze türlerinin ve kaç adet mühimmatın sağlanacağı henüz açıklanmadı.
Gripen savaş uçakları kara yollarından operasyon yapabiliyor
Gripen C/D savaş uçaklarının öne çıkan özelliklerinden biri, kısa pistlerden ve uygun şekilde hazırlanmış kara yollarından operasyon gerçekleştirebilmesi.
Saab'ın verilerine göre Gripen C, yaklaşık 400 metrelik kalkış ve 500 metrelik iniş mesafesine ihtiyaç duyuyor.
Uçak, belirli bakım ve ikmal koşulları altında hava-hava görevleri arasında yaklaşık 10 dakikada yeniden uçuşa hazırlanabiliyor.
Bu kabiliyetin, Rusya'nın füze ve İHA saldırılarına açık durumdaki Ukrayna hava üslerine bağımlılığı azaltması bekleniyor.
Ukrayna, 2029'da Gripen E savaş uçaklarını teslim almayı hedefliyor
Ukrayna ile İsveç arasında 30 Haziran 2026'da imzalanan anlaşma kapsamında 16 adet yeni üretim Gripen E savaş uçağının tedarik edilmesi planlanıyor.
Söz konusu uçakların ilk teslimatlarının 2029 yılının başlarında gerçekleştirilmesi öngörülüyor.
Gripen E, F414G motoru, AESA radarı, gelişmiş elektronik harp sistemleri ve artırılmış yakıt ile mühimmat kapasitesiyle Gripen C/D modelinden ayrılıyor.
İsveç'in Ukrayna'ya yönelik Gripen C/D desteğinin, ilgili ekipman ve gelişmiş silah sistemleriyle birlikte yaklaşık 22,2 milyar İsveç kronu değerinde olduğu belirtiliyor.
Ukrayna'nın ilk Gripen C/D uçaklarını 2027'de teslim alması planlanırken operasyonel kullanıma geçiş takvimi, pilot eğitimlerinin tamamlanmasına, mühimmat tedarikine ve bakım altyapısının hazırlanmasına bağlı olacak.