Gazetenin haberinde, Aşil Kalkanı projesinde yer alan Israel Aerospace Industries'in (IAI) geçmişte Yunanistan'daki yasa dışı dinleme skandalının merkezinde bulunan Predator casus yazılımını geliştiren Cytrox şirketiyle bağlantısına dikkat çekildi.
IAI ile Cytrox arasındaki geçmiş bağlantı gündemde
Documento'nun “Rusya için 'kalkan', Türkiye için değil” başlıklı dosyasında, IAI'ın 2017'de Predator casus yazılımını geliştiren Cytrox'un yüzde 31 hissesine sahip olduğu ve şirketin yönetim kurulunda temsilcisinin bulunduğu ileri sürüldü.
Cytrox'un daha sonra eski İsrail istihbarat mensubu Tal Dilian ile bağlantılı Intellexa yapılanmasının parçası haline geldiği ve Predator casus yazılımının Yunanistan'da siyasetçi ve gazetecilerin telefonlarının izlenmesine ilişkin skandalın merkezinde yer aldığı hatırlatıldı.
Documento, bu geçmiş nedeniyle Aşil Kalkanı kapsamında Yunanistan'ın işbirliği yapacağı IAI'ın geçmişinin ayrıca incelenmesi gerektiğini savundu.
Kaynak kodları ve komuta-kontrol tartışması
Haberde görüşlerine yer verilen bazı askeri kaynaklar, Aşil Kalkanı'nın kritik unsurlarının sensörler, önleme sistemleri ve komuta-kontrol merkezinden oluştuğunu belirtti.
Kaynaklar, sistem üzerindeki kritik kontrol mekanizmalarının İsrail'de kalacağını öne sürerek şu değerlendirmede bulundu:
Hükümet bizi İsrail diplomasisine bağımlı hale getirmeyi başardı.
Haberde ayrıca ABD'nin sistemi satın almamış olmasının da tartışma konusu olduğu belirtildi. Askeri kaynaklar, bunun nedenlerinden birinin Washington'ın sistem üzerinde tam kontrol sağlayamaması, diğerinin ise İsrail'in kritik teknolojilerin tamamını devretmemesi olduğunu ileri sürdü.
Eski Büyükelçi Vasilis Bornovas da savunma sistemlerinin tedarikinde kaynak kodlarına erişimin önemli bir konu olduğunu belirtti.
Bornovas, Aşil Kalkanı'nın tüm unsurlarının doğrudan Türkiye'ye yönelik olmadığını savunarak sistemin önemli bir bölümünün Rusya ve kuzeyden gelebilecek tehditlere karşı tasarlandığını ifade etti.
Yunanistan'ın askeri altyapısı da tartışılıyor
Lefkoşa Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Themis Tzimas ise Aşil Kalkanı büyüklüğündeki bir savunma anlaşmasının kamuoyuna yeterli bilgi verilmeden yürütüldüğünü savundu.
Yunanistan Komünist Partisi'ne yakın 902.gr de Aşil Kalkanı'nın ülkenin güvenliğini artırmak yerine yeni riskler oluşturabileceğini ileri sürdü.
Haberde, sistemin unsurlarının konuşlandırılacağı noktaları belirlemek amacıyla İsrailli yetkililerin Yunanistan'daki askeri altyapıyı incelediği ve bunun İsrail'e Yunanistan'ın kritik askeri tesisleri hakkında kapsamlı bilgi sağlayabileceği iddia edildi.
Aşil Kalkanı'nda kaynak kodu İsrail'e ait olacak
Yunan basınındaki tartışmalar, Aşil Kalkanı'nın teknik kontrolü ve Yunanistan'ın sistem üzerindeki bağımsızlığı konularında yoğunlaşıyor.
Öte yandan Aşil Kalkanı anlaşmasına ilişkin daha önce açıklanan bilgilere göre, Yunanistan'a sistemin komuta-kontrol kaynak kodlarının devredilmesi planlanmıyor. İsrail tarafının sistemin bakım ve desteğinde rol üstlenmesi öngörülüyor.
Bu nedenle Yunan basınında gündeme getirilen kaynak kodu ve teknolojik bağımlılık tartışmaları, projenin Yunanistan tarafından ne ölçüde bağımsız şekilde işletilebileceği sorusu üzerinden devam ediyor.