- ABD'li yetkililer, Ukrayna'nın NATO üyeliği karşılığında Donbas'tan çekilip çekilmeyeceğini ilk kez doğrudan gündeme getirdi.
- Zelenskiy, Batılı ülkelerin somut ve bağlayıcı güvenceler sunması halinde anlaşma seçeneğini halka soracağını söyledi.
- Ukrayna lideri, Putin'in Avrupa güvenlik düzenini değiştirmeye yönelik taleplerini tehlikeli bulduğunu belirtti.
- Zelenskiy, Rusya'nın kış aylarındaki askerî harekâtına büyük önem verdiğini savunarak ABD'den yaptırım ve silah desteği istedi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ABD'li müzakerecilerin barış görüşmeleri kapsamında ilk kez Donbas'tan çekilme karşılığında NATO üyeliği ihtimalini gündeme getirdiğini açıkladı.
Cuma günü gazetecilere konuşan Zelenskiy, Amerikalı yetkililerin kendilerine, “Ukrayna NATO'ya katılırsa Donbas'tan çekilir mi?” sorusunu yönelttiğini söyledi. Zelenskiy, toprak tavizi ile NATO üyeliğinin aynı çerçevede ilk kez ele alındığını belirtti.
Ancak ABD'nin bu soruyu gündeme getirmesi, Washington'ın Ukrayna'ya NATO üyeliği konusunda kesin bir taahhütte bulunduğu anlamına gelmiyor.
Zelenskiy kararı halka danışacak
Zelenskiy, Ukrayna'nın NATO ve Avrupa Birliği ile somut güvenlik garantileri üzerinde görüşmeler yürüttüğünü belirtti.
Batılı ülkelerin bu garantileri teyit etmesi halinde olası bir anlaşmayı Ukrayna halkının değerlendirmesine sunacağını söyleyen Zelenskiy, “Ukrayna toplumuna ne düşündüğünü soracağım: Kabul ediyor muyuz, etmiyor muyuz? Bu kararı tek başıma verme hakkım yok” ifadelerini kullandı.
Ukrayna lideri, Donbas'tan çekilme karşılığında sunulacak güvencelerin açık biçimde tanımlanması gerektiğini savundu. Daha önceki açıklamalarında da NATO üyeliğinden ziyade ittifakın sunduğu güvencelere benzer bir güvenlik mekanizmasının konuşulduğunu aktarmıştı.
Zelenskiy ayrıca, Ukrayna'nın Donbas'tan çekilmesinin Rusya'nın savaşı kalıcı olarak sona erdireceği anlamına geleceğine inanmadığını belirtti.
Putin'in Avrupa güvenlik taleplerine tepki
Zelenskiy, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Avrupa'nın güvenlik düzenini değiştirmeye yönelik taleplerini de eleştirdi.
Bu talepleri “tehlikeli” olarak nitelendiren Ukrayna lideri, “Bana göre savaşlara veya gerilimin tırmanmasına yol açan tam da bu tür şeyler” dedi.
Zelenskiy, Avrupa'da güvenliğin Avrupa Birliği ve NATO temelinde sağlanması gerektiğini belirterek, “Avrupa'da gerçek güvenlik, AB ve NATO demektir. Hepsi bu. Avrupa'da başka bir güvenlik yok” ifadelerini kullandı.
Ukrayna lideri, savaşın sona erdirilmesine yönelik müzakerelerde Avrupa ülkelerinin de doğrudan temsil edilmesini istedi. Özellikle Avrupa'nın güvenliğini ve Ukrayna'ya yönelik taahhütlerini ilgilendiren kararların Avrupalı ülkeler olmadan alınmaması gerektiğini vurguladı.
Zelenskiy'den ABD'ye yaptırım ve silah çağrısı
Zelenskiy, Rusya'nın kış aylarındaki askerî stratejisine ilişkin değerlendirmesinde, Moskova'nın bu döneme büyük önem verdiğini söyledi.
“Bu kışa her şeylerini yatırıyorlar” diyen Ukrayna lideri, Rusya Devlet Başkanı Putin üzerindeki baskının artırılması gerektiğini savundu.
ABD'den askerî destek isteyen Zelenskiy, ABD Kongresi'nin yaptırımlar ve silah yardımını içeren bir düzenlemeyi kabul etmesinin Putin'i gerilimi azaltmaya yöneltebileceğini ifade etti.
Abu Dabi görüşmelerinin ardından diplomasi trafiği
ABD arabuluculuğunda Ukrayna ve Rusya heyetleri 10-11 Kasım'da Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'de bir araya gelmişti.
Görüşmelerin ardından ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, Moskova'da Putin ile temaslarda bulunmuş, daha sonra Dublin'de Zelenskiy ile görüşmüştü.
Ukrayna Cumhurbaşkanlığı, Dublin'deki temaslarda Avrupa temsilcilerinin müzakerelere daha etkin katılımının ve yeni çok taraflı görüşmelerin hazırlıklarının ele alındığını açıklamıştı.