- Trump yönetimi ABD’yi UNFCCC ve 60’tan fazla uluslararası çevre kuruluşundan çekti.
- Avrupalı liderler kararın küresel iklim işbirliğini zayıflattığını vurguladı.
- Washington’ın geri çekilmesinin Çin’e iklim alanında küresel liderlik fırsatı sunduğu belirtiliyor.
- AB, iklim eylemi ve uluslararası işbirliğini sürdürme kararlılığını yineledi.
ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, ABD’nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ile birlikte 60’tan fazla uluslararası çevre kuruluşundan çekileceğini açıkladı.
Kararı duyuran ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, küresel iklim kurumlarının artık ABD’nin ulusal çıkarlarıyla örtüşmediğini savundu. Rubio, bu yapıların zamanla ilerici ideolojinin hâkim olduğu ve ulusal önceliklerden kopuk bir küresel yönetişim sistemine dönüştüğünü ileri sürdü.
Paris Anlaşması ve geçmiş adımlar
UNFCCC, 2015 Paris Anlaşması’nın hukuki temelini oluşturuyor. Trump ilk başkanlık döneminde ABD’yi Paris Anlaşması’ndan çekmiş, Joe Biden yönetimi ise yeniden anlaşmaya katılmıştı.
ABD, geçen yıl Brezilya’da düzenlenen COP30 zirvesine de katılmadı. Trump, iklim değişikliğini daha önce dünyaya yapılmış en büyük dolandırıcılık olarak tanımlamıştı.
İklim konusunda tedirginlik artıyor
Son adım sembolik olarak değerlendirilse de, dünyanın en büyük ekonomisinin iklim eyleminden giderek uzaklaştığına işaret ediyor. Uzmanlar, ileride bir ABD başkanının BM iklim anlaşmasına yeniden katılmasının siyasi ve hukuki açıdan zor olabileceği görüşünde.
ABD’nin geri çekilmesi, Çin’e küresel iklim eyleminde liderlik rolünü güçlendirme fırsatı sunabilir.
Çin Maliye Bakanlığı, Aralık ayında şirketlerin iklimle bağlantılı risk ve fırsatları raporlamasına ilişkin yeni standartları devreye aldığını açıkladı. Pekin, bu adımla yeşil aklamayı önlemeyi ve yeşil yatırımları teşvik etmeyi hedefliyor.
Avrupa’dan sert eleştiriler
Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Teresa Ribera, Beyaz Saray’ın çevreyi ve insanların yaşadığı acıları önemsemediğini savundu.
Avrupa Komisyonu’nun İklimden Sorumlu Üyesi Wopke Hoekstra ise kararı üzücü ve talihsiz olarak nitelendirerek AB’nin iklim eylemi ve uluslararası işbirliğini sürdüreceğini söyledi.
Avrupa Parlamentosu üyesi Catarina Vieira, ABD’nin UNFCCC’den çekilmesini pervasız ve son derece zarar verici olarak tanımladı. Vieira, aşırı hava olayları artarken bilim ve işbirliğinden uzaklaşmanın ciddi insani ve ekonomik maliyetler doğuracağını vurguladı.