- İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, siyasi liderlere uzlaşma ve erken seçimden kaçınma çağrısı yaptı.
- Kesin olmayan sonuçlara göre Netanyahu’nun bloku 53, Eisenkot’un muhalefet bloku 48 sandalye kazandı.
- Filistinli vatandaşları temsil eden partiler Meclise 19 milletvekili gönderdi; hükümet kurmak için 61 sandalye gerekiyor.
- Koalisyon görüşmelerinin başarısız olması halinde Meclisin feshedilmesi ve yeniden erken seçime gidilmesi gündeme gelebilecek.
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, siyasi liderlere koalisyon görüşmelerinde yapıcı bir tutum sergilemeleri ve ülkeyi yeniden erken seçime götürmemek için gerekli adımları atmaları çağrısında bulundu.
Herzog, dün gerçekleştirilen parlamento seçimlerinin ardından yaptığı ilk açıklamada, koalisyon görüşmelerini yürütecek siyasi liderlerin masaya açık bir zihinle oturmalarını beklediğini belirtti.
Seçimlerden önce de benzer bir çağrıda bulunduğunu hatırlatan Herzog, “Özellikle dünkü sonuçların ardından, ülkemizi yeni bir seçime götürmekten kaçınmak için ne gerekiyorsa yapmalıyız.” ifadelerini kullandı.
Resmi seçim sonuçlarını gelecek hafta Merkez Seçim Komitesi Başkanı Noam Solberg’den teslim alacağını bildiren Herzog, ardından Meclise giren siyasi partilerin liderleriyle istişare sürecini başlatacağını aktardı.
Herzog, “Her siyasi gruptan görüş alacağız, sorular sorup değerlendirmelerde bulunacağız.” dedi.
Sandık başlarındaki katılım tablosunu etkileyici bulduğunu belirten Herzog, uzun zaman sonra ilk kez son derece yüksek katılımlı bir seçim gerçekleştirildiğini söyledi.
Netanyahu ve muhalefet hükümet çoğunluğuna ulaşamadı
İsrail’de dün yapılan parlamento seçimlerinde askerler, diplomatlar ve mahkumlar gibi kendi sandıklarında oy kullanamayan seçmenlerin “çift zarf” olarak adlandırılan oyları hariç tüm sandıklardaki sayım tamamlandı.
Kanal 13 televizyonunun paylaştığı bilgilere göre, çift zarf oyları hariç yapılan sayımda İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu liderliğindeki iktidar bloku 53, eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot öncülüğündeki muhalefet bloku ise 48 milletvekili kazandı.
İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partiler ise rekor düzeyde sandalye sayısına ulaşarak Meclise 19 milletvekili gönderdi.
Bu sonuçların kesinleşmesi halinde, 120 sandalyeli İsrail Meclisinde ne Netanyahu’nun iktidar bloku ne de Eisenkot liderliğindeki muhalefet bloku tek başına koalisyon hükümeti kurmak için gerekli 61 milletvekilinin desteğine ulaşabilecek.
Bu tablo, hükümetin kurulabilmesi için farklı siyasi gruplar arasında yoğun koalisyon pazarlıklarının yürütülmesini gerektiriyor.
İsrail’de hükümet kurma süreci nasıl işleyecek?
Barajı aşan partilerin oy oranlarına göre sandalye dağılımının kesinleşmesi ve resmi sonuçların açıklanmasının ardından Cumhurbaşkanı Herzog, Meclise giren siyasi partilerin temsilcileriyle görüşerek başbakan adaylarına ilişkin önerileri toplayacak.
Cumhurbaşkanı, hükümeti kurma görevini en çok oyu alan partiye vermek zorunda değil. Herzog, 61 milletvekilinin desteğini alma ihtimali en yüksek olan siyasi lideri hükümeti kurmakla görevlendirebilecek.
Görevlendirilen liderin koalisyon görüşmelerini tamamlayarak hükümeti kurması için 28 günlük süresi bulunuyor. Gerekli görülmesi halinde bu süreye 14 gün daha eklenebiliyor.
İlk görevlendirilen isim hükümeti kuramazsa Cumhurbaşkanı yeniden istişarelerde bulunarak Mecliste başka bir isme görev verebilecek. Alternatif hükümet kurma girişimlerinin de sonuçsuz kalması halinde ülkenin yeniden seçime gitmesi gündeme gelecek.
Koalisyon görüşmeleri sonuçsuz kalırsa erken seçim gündeme gelecek
İsrail’de hükümet kurma sürecinin uzaması halinde Meclisteki diğer siyasi liderlerin 61 milletvekilinin desteğini sağlayabilmesi için yeni bir süre tanınabiliyor. Bu girişimin de başarısız olması durumunda Meclisin feshedilmesi ve yaklaşık üç ay içinde yeniden seçime gidilmesi öngörülüyor.
Bu süreç boyunca mevcut başbakan, geçici hükümetin başında görevini sürdürüyor. Dolayısıyla seçim sonuçlarının Netanyahu’nun liderliğindeki blok için yeterli çoğunluğu sağlamaması, kendisinin görevini hemen bırakacağı anlamına gelmiyor.
İsrail’de bugüne kadar hiçbir partinin tek başına Meclis çoğunluğunu sağlayamaması, koalisyon protokollerini ve siyasi gruplar arasındaki uzlaşmayı hükümet kurma sürecinin kritik unsurları haline getiriyor.
Tarafların anlaşması halinde kurulacak hükümet, Meclisten güvenoyu alarak göreve başlayacak. Koalisyon pazarlıklarının başarısız olması halinde ise İsrail yeniden erken seçim sürecine girebilecek.