- Oyların yüzde 84,5’inin sayıldığı tabloda Netanyahu’nun bloku 54, muhalefet ise 49 sandalye elde ediyor.
- Arap partilerinin toplam 17 sandalye kazanması beklenirken Yair Golan, bu partilerle ortak hükümet kurulması çağrısı yaptı.
- Gadi Eisenkot ve Naftali Bennett, “istikrarlı Siyonist hükümet” vurgusu yaptı ancak koalisyonun nasıl oluşturulacağını açıklamadı.
- Yashar Partisi, Arap partilerinin dışarıdan desteği, bazı sağ partilerle koalisyon veya Netanyahu’suz Likud ile geniş tabanlı hükümet seçeneklerini değerlendiriyor.
İsrail’de yapılan parlamento seçimlerinin ardından oy sayımı devam ederken, hükümet kurma sürecine ilişkin belirsizlik sürüyor. Oyların yüzde 84,5’inin sayıldığı mevcut tabloda, Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki iktidar bloku 54, Gadi Eisenkot öncülüğündeki muhalefet bloku ise 49 sandalye elde ediyor.
120 sandalyeli Mecliste hükümet kurmak için gereken 61 milletvekiline hiçbir blok ulaşamazken, İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Arap partilerinin toplam 17 sandalye kazanması bekleniyor. Ortak Liste’nin 11, Mansur Abbas liderliğindeki Raam Partisi’nin ise 6 milletvekili çıkarması öngörülüyor.
Mevcut sonuçlara göre Likud 27, Eisenkot’un Yashar Partisi 22 sandalye elde ediyor. Naftali Bennett ve Yair Lapid’in Birlikte Partisi 12, Avigdor Liberman’ın İsrail Evimiz Partisi 7, Yair Golan liderliğindeki Demokratlar Partisi ise 8 sandalye bandında bulunuyor.
Netanyahu’nun iktidar blokunda Şas ve Birleşik Tevrat Yahudiliği partilerinin 7’şer, Itamar Ben-Gvir’in Yahudi Gücü Partisi’nin 7, Bezalel Smotrich’in Dini Siyonizm Partisi’nin ise 6 sandalye kazanması bekleniyor.
İsrail basını, kesinleşmemiş sonuçların değişebileceğine işaret ederken, Arap partilerinin elde ettiği sandalye sayısının iki blok açısından da hükümet kurma sürecinde belirleyici olacağını vurguluyor.
Golan’dan Arap partileriyle hükümet çağrısı
Muhalif Demokratlar Partisi lideri Yair Golan, Netanyahu’nun çoğunluğu kaybettiğini belirterek Eisenkot liderliğindeki muhalefete Arap partileriyle ortak hükümet kurma çağrısı yaptı.
Golan, İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partilerle anlaşılması halinde Mecliste çoğunluğun sağlanabileceğini ifade etti.
“Netanyahu kaybetti. 120’ye kadar saymayı biliyorum, 65, 55’ten büyüktür.” diyen Golan, mevcut siyasi tablonun görmezden gelinemeyeceğini belirtti.
Irkçılığın sona erdirilmesi gerektiğini savunan Golan, Netanyahu’nun Yahudi ve Arap seçmenler arasında yaptığı ayrımın kabul edilmemesi gerektiğini söyledi. Golan, Arap vatandaşlarla ortaklık içinde bir değişim hükümeti kurulabileceğini dile getirdi.
Eisenkot’tan “istikrarlı Siyonist hükümet” vurgusu
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot ise Tel Aviv’de destekçilerine hitaben yaptığı konuşmada, “istikrarlı bir Siyonist hükümet” kurmayı hedeflediğini açıkladı.
Bütün İsraillileri temsil etmeyi amaçladığını söyleyen Eisenkot, değişim hükümeti için birlikte hareket ettiği siyasi ortaklarıyla halkın kararını hayata geçirmek üzere çalışacağını belirtti.
Eisenkot, kurulacak hükümetin İsrail’in Yahudi ve demokratik bir devlet olarak tanınması, kapsamlı bir ulusal hizmet yasasının çıkarılması ve Hamas’ın ortadan kaldırılması hedeflerine bağlı kalacağını ifade etti.
Ancak bu ilkelerin, Siyonist partilerin parçası olmayan Arap milletvekillerinin talepleriyle çeliştiği değerlendiriliyor. Netanyahu’nun mevcut ortaklarını kendi tarafına çekmenin zor olduğu siyasi tabloda Eisenkot, hükümeti hangi partilerle kuracağına ilişkin somut bir plan açıklamadı.
Bennett de Siyonist hükümet mesajı verdi
Birlikte Partisi lideri ve eski Başbakan Naftali Bennett de hükümet kurma sürecinde kişisel çıkarların bir kenara bırakılması gerektiğini söyledi.
Bennett, “Her türlü kişisel egoyu aşarak hizmet yükümlülüğünü yerine getirenlerden oluşan Siyonist bir hükümet kurmak için elimizden geleni yapacağız.” ifadelerini kullandı.
Olası hükümetin ülkeyi sorumlulukla yöneteceğini ve bütün İsrail halkına hizmet edeceğini belirten Bennett de koalisyonun hangi partilerden oluşabileceğine ilişkin ayrıntı vermedi.
Yashar Partisi üç seçeneği değerlendiriyor
Maariv gazetesinin haberine göre Yashar Partisi yetkilileri, hükümet kurmak için üç farklı seçeneği değerlendiriyor.
Bunlardan ilki, Arap partilerinin dışarıdan desteğiyle dar tabanlı bir hükümet kurulması. İkinci seçenek, ultra-Ortodoks Yahudileri temsil eden partilerden biriyle veya Dini Siyonizm içindeki bazı unsurlarla koalisyon oluşturulması. Üçüncü seçenek ise Netanyahu’nun yer almadığı Likud ile geniş tabanlı bir hükümet kurulması.
Gazete, Yashar Partisi’nde Netanyahu’nun geçici hükümet döneminde askeri bir hamle başlatarak koalisyon görüşmelerini zorlaştırabileceği yönünde endişeler bulunduğunu da aktardı.
Arap partileri koşullu desteğe hazır
Arap partileri, Netanyahu’nun yeniden hükümet kurmasını veya geçiş hükümetinin başında kalmasını önlemek amacıyla Yahudi muhalefetinin oluşturacağı hükümete Meclis içinden destek vermeye hazır olduklarını daha önce açıklamıştı.
Bu öneri kapsamında Arap partilerinin hükümete doğrudan katılmadan azınlık hükümetinin görevde kalmasını sağlaması öngörülüyor. Buna karşılık Arap vatandaşlara yönelik konut yıkımlarının, ayrımcılığın ve kışkırtmanın sona erdirilmesi, suçla mücadele edilmesi ve Filistinlilerle siyasi çözüm perspektifi oluşturulması talep ediliyor.
Ancak bu destek önerisi, Eisenkot’un açıkladığı hükümet ilkeleriyle çelişen başlıklar içeriyor. Eisenkot, kendisine başbakanlık yolunu açabilecek öneriye henüz yanıt vermedi.
İsrail’de seçimlerin kesin sonuçlarının, inceleme ve itiraz süreçlerinin tamamlanmasının ardından 4 Kasım’a kadar açıklanması bekleniyor.