- Hollanda'da üç çiftlikte tespit edilen kuş gribi salgını nedeniyle yaklaşık 96 bin kanatlı hayvan için itlaf kararı verildi.
- Sektör temsilcileri salgının Türkiye'ye yeni yumurta ihracatı fırsatları sunabileceği, mevcut üretimin ise iç piyasadaki talebi karşılamaya yeterli olduğunu belirtiyor.
- Yumurta fiyatlarında kıtlık algısının etkisine dikkat çeken temsilciler, üreticilerin zarar etmeye devam etmesinin gelecekte arzı azaltabileceği uyarısında bulunuyor.
Hollanda'da kuş gribi salgını yeniden ortaya çıktı. 26 Ekim'den itibaren üç ayrı çiftlikte virüs tespit edilirken yaklaşık 96 bin kanatlı hayvan için itlaf kararı alındı. Hükümet, hastalığın yayılmasını önlemek amacıyla kümes hayvanlarının kapalı alanlarda tutulmasını zorunlu hale getirdi. Avrupa'nın önemli yumurta ihracatçılarından Hollanda'daki salgın, Türkiye için yeni ihracat fırsatları doğurabilir mi? Artan talep iç piyasada yumurta fiyatlarını etkiler mi? Yumurta Üreticileri Merkez Birliği (YUM-BİR) Başkanı İbrahim Afyon, Türkiye'nin ihracat olanaklarını, üretim kapasitesini ve fiyatlara ilişkin beklentilerini gdh'a anlattı.
Hollanda'daki salgın Türkiye için ihracat fırsatı olabilir
YUM-BİR Başkanı İbrahim Afyon, Hollanda'daki kuş gribi salgınının Türkiye'nin yumurta ihracatı açısından yeni fırsatlar oluşturabileceğini söyledi. Hollanda'nın ihraç ettiği yumurtaların bir bölümünü diğer ülkelerden temin ettiğini belirten Afyon, Türkiye'nin bu ülkeye doğrudan veya Hollanda üzerinden başka pazarlara yumurta satabileceğini ifade etti. Bu nedenle salgının Türkiye'nin ihracatını olumsuz etkilemesini beklemediklerini belirtti. Ancak Afyon'a göre bu fırsatın değerlendirilebilmesi için Türkiye'deki üretim tesislerinin kuş gribinden korunması gerekiyor.
Türkiye'deki çiftlikler kuş gribine karşı nasıl korunuyor?
Kuş gribinin özellikle göçmen kuşlar aracılığıyla farklı bölgelere taşındığını anlatan Afyon, Türkiye'deki yumurta üretim tesislerinin modern altyapıya sahip olduğunu söyledi. Özellikle kuşların göç dönemlerinde biyogüvenlik önlemlerinin en üst seviyede tutulduğunu belirten Afyon, çiftlikler açısından en büyük riskin göç güzergahları ile ormanlık ve sulak alanlardaki yabani kuşlardan kaynaklandığını ifade etti. Kontrolsüz şekilde açıkta yetiştirilen kümes hayvanlarının da hastalığın yayılma riskini artırdığına dikkat çeken Afyon, Avrupa ülkelerinde göç dönemlerinde kanatlı hayvanların açıkta tutulmasına yönelik yasaklar uygulandığını hatırlattı.
Türkiye'nin yumurta ihracatının yüzde 20'si Avrupa'ya
Türkiye'nin yumurta ihracatına ilişkin verileri de paylaşan Afyon, aylık 25 bin tonluk ihracat kotası bulunduğunu, mevcut ihracatın ise yaklaşık 10-15 bin ton arasında gerçekleştiğini söyledi. Afyon'un verdiği bilgilere göre aylık ihracatın yaklaşık 7 bin 500 tonunu sofralık kabuklu yumurta, 4 bin tonunu damızlık yumurta ve 3 bin tonunu işlenmiş likit yumurta oluşturuyor. Türkiye'nin yumurta ihracatında en büyük pay yüzde 50 ile Körfez ülkelerine ait. Avrupa ve Asya ülkelerinin payı yüzde 20'şer, Afrika ülkelerinin payı ise yüzde 10 seviyesinde bulunuyor. Hollanda da Türkiye'nin Avrupa'da yumurta ihraç ettiği ülkeler arasında yer alıyor.
İhracat artarsa Türkiye'de yumurta fiyatları yükselir mi?
Avrupa'daki salgının Türkiye'den yumurta talebini artırması ihtimalini değerlendiren Afyon, mevcut üretimin hem iç piyasayı hem de ihracatı karşılayabilecek düzeyde olduğunu belirtti. Türkiye'nin bugünkü ihracat miktarının çok üzerinde üretim kapasitesine sahip olduğunu söyleyen Afyon, Avrupa'dan gelebilecek yeni siparişlerin tek başına iç piyasada fiyat artışına yol açmasını beklemediğini ifade etti. Afyon, "Yumurta fiyatını kuş gribi değil, algı belirliyor" diyerek, piyasada oluşabilecek kıtlık endişelerine dikkat çekti.
"Yumurta kıtlığı algısı fiyatları haksız yükseltti"
Afyon, bu açıklamasına örnek olarak 2024 yılında Türkiye'de yaşanan kuş gribi salgınını gösterdi. O dönemde kaybedilen hayvanların tüketim fazlası üretimle ilişkili olduğunu savunan Afyon, buna rağmen yumurta kıtlığı yaşanacağı endişesinin fiyatları gereksiz yere yükselttiğini ileri sürdü. Türkiye'nin yurt dışından gelen talepleri karşılayabilecek kapasitede olduğunu belirten Afyon, ihracat nedeniyle iç piyasada yumurta kalmayacağı yönündeki düşüncenin gerçeği yansıtmadığını söyledi.
"Asıl tehlike üreticinin zarar etmesi"
Önümüzdeki aylara ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Afyon, mevcut üretim kapasitesinin yeterli olmasına rağmen üreticilerin maliyet baskısıyla karşı karşıya olduğunu söyledi. Üreticilerin satış gelirlerinin maliyetlerini karşılayamadığını belirten Afyon, zarar eden işletmelerin zamanla üretimden çekilebileceği uyarısında bulundu. Bunun yumurta arzını daraltarak gelecekte tüketici fiyatlarını yükseltebileceğini ifade eden Afyon, üreticilerin maliyetlerini karşılayabilmeleri için desteklenmeleri gerektiğini vurguladı.