21 Nisan 1967'de Yunanistan'da gerçekleştirilen askerî darbeyle başlayan Albaylar Cuntası, ülkenin siyasi hayatını tamamen değiştirdi. Darbenin hedefindeki önemli siyasetçilerden biri de ileride Yunanistan Başbakanı olacak Konstantinos Miçotakisti.
Miçotakis darbe gecesi tutuklandı. Serbest bırakılmasının ardından da rejimin baskısı ve gözetimi altında yaşamaya devam etti. Sonunda Yunanistan'dan kaçmaya karar verdi.
Kaçış için seçtiği yol ise Türkiye'ydi.
Fırtınalı Ege'den Çeşme'ye
Miçotakis'in hayatının son döneminde verdiği söyleşide anlattığına göre, 1968 Ağustosunda yarı İtalyan yarı Yugoslav bir kaptanın kullandığı yaklaşık 10 metrelik küçük bir tekneyle Ege'ye açıldı.
Yolculuk hiç de kolay olmadı. Teknenin iki motorundan biri arızalıydı ve denizde şiddetli bir fırtına vardı. Miçotakis daha sonra bu yolculuğu anlatırken kaptanın dahi zorlandığını söyleyecekti.
Tekne sonunda Türk kıyısına ulaştı:
Çeşme.
Miçotakis'in anlatımına göre Türkiye'ye kaçma planından haberdar olan isimlerden biri dönemin Dışişleri Bakanı İhsan Sabri Çağlayangildi. Çeşme'ye ulaştıktan sonra Çağlayangil'i aradı ve İzmir ile İstanbul üzerinden Fransa'ya geçmek istediğini bildirdi.
İzmir Emniyet Müdürü karşıladı
Çağlayangil devreye girdi.
Miçotakis'in kendi anlatımına göre İzmir'e vardığında, Çağlayangil'in talimatıyla İzmir Emniyet Müdürü tarafından karşılandı ve Türk makamları kendisine gerekli kolaylığı sağladı.
Fakat kaçışın gizli kalması planı kısa sürede bozuldu.
Türk gazeteciler Miçotakis'in Türkiye'de olduğunu öğrenmişti. Miçotakis daha sonra gazetecilerden kurtulmak için çeşitli manevralar yapmak zorunda kaldığını anlatacaktı.
Birkaç gün sonra İstanbul üzerinden Fransa'ya geçti. Paris'te sürgünde bulunan eski Yunanistan Başbakanı Konstantinos Karamanlis'in yanına gidiyordu.
Çağlayangil de yıllar sonra Anılarımda olayı çok daha kısa fakat son derece açık biçimde anlattı:
Miçotakis'in Karamanlis'in yanına Fransa'ya gitmek istediğini belirten Çağlayangil, devamında “Fransa’ya gidişini sağladım” diyordu.
Bu iki ayrı anlatım birbirini temel noktada doğruluyor: Miçotakis deniz yoluyla Türkiye'ye kaçmış ve Türk Dışişleri Bakanı Çağlayangil'in yardımıyla Fransa'ya geçmiştir.
Yıllar sonra roller değişti
Hikâyenin belki de en ilginç bölümü yıllar sonra yaşandı.
Cunta 1974'te devrildi. Miçotakis Yunanistan'a döndü ve yeniden siyasete girdi. Yıllar sonra ülkesinin Dışişleri Bakanlığına kadar yükseldi.
İhsan Sabri Çağlayangil ise Türkiye'de Cumhurbaşkanlığına vekâlet ettiği sırada Ankara'daki bir NATO toplantısı nedeniyle yabancı dışişleri bakanlarını Çankaya'da ağırlıyordu.
Konuklardan biri Konstantinos Miçotakisti.
Çağlayangil'in Anılarımda aktardığına göre Miçotakis, Çankaya'daki resepsiyon sırasında kendisini kalabalığın arasından bir kenara çekerek özel görüşmek istediğini söyledi.
Ancak Çağlayangil diğer NATO dışişleri bakanlarıyla özel görüşme yapmamıştı. Miçotakis'e ayrıcalık yapmış görüntüsü vermek istemedi.
Bunun üzerine oldukça sıra dışı bir çözüm buldu:
Miçotakis'in sabah erkenden, gizlice evine gelmesini ve birlikte kahvaltı etmelerini önerdi.
Miçotakis kabul etti.
Çağlayangil'in ifadesiyle:
Yani yıllar önce Türkiye'ye gizlice kaçan Yunan siyasetçi, bu kez ülkesinin dışişleri bakanı olarak Ankara'da yine gizlice Çağlayangil'in kapısından giriyordu.
Çağlayangil'in Miçotakis hakkındaki hükmü
Çağlayangil'in hatıratındaki son değerlendirme de dikkat çekici.
Miçotakis'in doğal olarak ülkesinin çıkarlarını savunduğunu belirttikten sonra, Türkiye'ye karşı “peşin bir değer hükmü, kötü bir niyeti” bulunmadığını yazıyor ve onu Türk-Yunan meselelerinin konuşulabileceği gerçekçi bir muhatap olarak değerlendiriyor.
İki siyasetçi arasındaki ilişki böylece 1968'deki bir kaçış operasyonundan yıllar sonra Türk-Yunan diplomasisinin gayriresmî kanallarından birine dönüşmüş görünüyordu.
Miçotakis daha sonra Başbakan oldu
Konstantinos Miçotakis'in siyasi kariyeri bununla da bitmedi.
1990'da Yunanistan Başbakanı oldu ve 1993'e kadar görev yaptı.
Bugün hikâyeyi daha da dikkat çekici hâle getiren ise aile bağı:
Konstantinos Miçotakis, bugünkü Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis'in babasıdır.